Czym jest dyskonto?

Opublikowano: 09 Lut 2026 Agnieszka Kłak 5 min. czytania

Kategoria: Słownik pojęć finansowych

Gdy w świecie finansów pojawia się takie pojęcie jak dyskonto, w zrozumiały sposób może budzić ono niepewność. A jeśli dodać do tego fakt, że mamy różne rodzaje dyskonta i każdy z tych rodzajów ma osobną definicję, to już w ogóle łatwo się pogubić. Krótko mówiąc dyskonto mówi Ci o tym, o ile mniejsza jest wartość, którą dzisiaj posiadasz, od tej, którą zyskasz w przyszłości.

Z tego artykułu dowiesz się:

  • co kryje się pod pojęciem dyskonta,
  • jak w praktyce wygląda dyskontowanie,
  • jak obliczyć dyskonto.
dyskonto

Co to jest dyskonto?

Dyskonto stanowi metodę obliczania obecnej wartości danego kapitału na podstawie tego jaka jest oczekiwania wartość tego kapitału. Kwota dyskonta to zmiana wartości pieniądza w czasie. Dyskonto dotyczy obligacji, weksli oraz służy do obliczania wartości inwestycji. W praktyce dyskonto może występować jako kwota, którą bank potrąci z wartości papieru wartościowego, jeżeli ten papier wartościowy zostanie wykupiony przed terminem płatności. 

Dyskonto a dyskontowanie

Dyskontowanie to obliczanie bieżącej wartości kapitału. Konieczne jest tutaj użycie stopy dyskontowej. Działanie to jest odwrotne do kapitalizacji. Przy kapitalizacji odsetek - np. na rachunku oszczędnościowym czy lokacie - obliczamy, ile wyniesie zysk w przyszłości, np. ile będziesz miał na lokacie za trzy miesiące. W przypadku dyskontowania obliczamy to, ile mniej byś miał, gdyby teraz bank odkupił od Ciebie papier wartościowy, a nie wtedy, gdy przypada na to termin płatności. 

Jakie są rodzaje dyskonta?

Można mówić o trzech podstawowych rodzajach dyskonta:

  1. Finansowe. Jest to opisywany w tym artykule rodzaj dyskonta i to na nim się dzisiaj najbardziej skupiamy. Stanowi metodę obliczania obecnej wartości kapitału na podstawie tego, ile ta wartość wyniesie w przyszłości.
  2. Handlowe. Jest to opłata za udzielenie pożyczki i oblicza się ją na podstawie kwoty, którą dłużnik zwróci po pewnym czasie i zapłaci wówczas, gdy otrzyma zobowiązanie. Mamy tu do czynienia z płatnością z góry. Dyskonto handlowe nazywane bywa także procentem płatnym z góry.
  3. Weksla. Dyskonto weksla stanowi kwotę potrącaną przez bank z racji kupna weksla handlowego przed upływem terminu płatności. Wartość ta zależy od dni, które upłynęły od dnia złożenia weksla do dyskonta w banku do dnia przed dniem płatności. 

Co to jest stopa dyskontowa?

Stopa dyskontowa to stopa procentowa, którą wykorzystuje się do obliczania kwoty dyskonta. Można powiedzieć, że jest to "cena pośpiechu", czyli cena za to, że dostaniesz środki za papier wartościowy wcześniej niż wskazuje data jego przyszłej sprzedaży. Jest to de facto pewien koszt, który poniesiesz, jeśli nie chcesz czekać, tylko otrzymać kapitał "na już". 

Jak obliczyć dyskontowanie?

Jeśli chcesz dokonać samodzielnych obliczeń, przy oprocentowaniu prostym to musisz zastosować poniższy wzór na dyskonto jednorazowej wpłaty:

PV = FV x [1/(1+nr)]

W powyższym wzorze poszczególne elementy oznaczają:

  • PV - dzisiejsza wartość kapitału,
  • FV - przyszła wartość kapitału,
  • n - lata oprocentowania,
  • r - stopa procentowa oprocentowania prostego.

Natomiast inaczej będzie przy dyskoncie jednorazowej wpłaty przy kapitalizacji odsetek na koniec roku. Wzór wygląda wówczas w ten sposób:

PV = FV x [1/(1+r)n]

Trzeci wzór zastosujesz, gdy obliczasz dyskonto jednorazowej wpłaty przy kapitalizacji odsetek w trakcie roku odsetkowego:

PV = FV x [1/(1+r/m)m+n]

W tym ostatnim przypadku m to liczba okresów kapitalizacji odsetek w ciągu roku odsetkowego.

Przykład. Pan Jan za dwa lata ma otrzymać 12 000 zł. Dyskontowanie powie mu, ile ten kapitał jest wart dzisiaj. Stopa dyskontowa wynosi 4,10%. W tym przypadku zastosujemy drugi z podanych wyżej wzorów, ponieważ mamy tu do czynienia z dyskontem jednorazowej wypłaty przy kapitalizacji odsetek na koniec roku. W związku z tym aktualna wartość kapitału Pana Jana po zaokrągleniu do pełnych groszy to:

12 000 zł x [1/(1+0,041)2] = 9227,81 zł 

Efekt dyskontowania w tym przypadku to 2772,19 zł

Dodano: 09.02.2026

Czy ten artykuł był pomocny?


Ocena / gł.
Top